Gastrit nedir?
15 Mayıs 2024 Çarşamba

Gastrit nedir?

Alkol, tütün, kimyasal maddeler ve bunun gibi tahriş edici ürünlerden, bakteri ve virüs kökenli enfeksiyonlardan, alerjilerden kaynaklanabilen gastritin (Ya da mide iltihabı), ivegen biçiminin başlıca belirtileri arasında yemeklerden sonra midede rahatsızlık duygusu, bulantı, kusma, ekşime, iştah yitimi, mide ağrıları sayılabilir; genellikle ortaya çıkmasına yol açan maddenin belirlenip, alımına son verilmesiyle kendiliğinden geçer.

Süregen biçimi, mide ya da onikiparmak ülserlerinin, demir eksikliğine bağlı kansızlığın ya da mideyle ilgili başka hastalıkların belirtisi olabilir.

Gelişmiş toplumlarda insanların %10'unda, gelişmemiş toplumlarda ise %80'inde bulunan Helicobacter pylori de insanlarda midenin iç yüzeyinde kronik inflamasyon yaratarak gastrite neden olan bir bakteridir. Helicobacter pylori bakterisi yok edilmeden tedaviden sonuç almak mümkün değildir.


Gastritin sebepleri nelerdir?


Helicobacter pylori (HP): Kronik gastritin en sık görülen nedenidir. HP ağız yoluyla alınarak midede yerleşen ve burada gastrit olarak adlandırdığımız bir iltihap oluşturan, spiral şeklinde bir bakteridir. Mide mukozasını örten mukus tabakasının altında yerleşerek mide asidinden ve diğer etkenlerden korunarak yaşamını sürdürür. HP hem salgıladığı toksinlerle ve hem de vücudun bakteriye karşı oluşturduğu immün yanıt (Vücudun bağışıklık sisteminin bakteriye karşı oluşturduğu yanıt) sonrasında ortaya çıkan bazı maddelerle mukus tabakasını zayıflatarak mide mukozasını asit ve diğer saldırgan faktörlere duyarlı hale getirir. Gelişmekte olan ülkelerde genellikle çocukluk çağında alındığından tedavi edilmediğinde mide mukozasında hayat boyu süren bir kronik iltihaba sebep olur. Yaşlı popülasyonda daha fazla olmak üzere toplumumuzun yaklaşık %80'inin bu bakteri ile enfekte olduğu gösterilmiştir. HP enfeksiyonu ülser oluşumunda önde gelen faktörlerden biri olarak kabul edilmekle birlikte bu bakteri ile enfekte olan insanların hepsinde ülser oluşmaması ve son yıllarda giderek artan oranlarda HP negatif ülserlerin saptanması ülser oluşumunda HP yanında başka faktörlerin de etkili olduğunu düşündürmektedir.

Günümüzde HP enfeksiyonun neden olduğu kabul edilen hastalıklar şekilde görülmektedir. HP Dünya Sağlı Örgütünce (WHO) 1. Derece kanserojen faktörler arasında kabul edilmiştir. Bakterinin midede varlığı endoskopik biyopsi, üre-nefes testi ve kan ve dışkıda antikor ve antijen aranması gibi testlerle gösterilebilir. Midede HP varlığı saptanan hastalarda bazı özel ilaç rejimleri kullanılarak bakteri mideden temizlenir. Bu tedavinin etkinliği %80-85 civarındadır.

Aspirin ve antiromatizmal ilaçlar: bu tür ilaçlar mide mukozasındaki koruyucu mekanizmaların zayıflamasına yol açmak suretiyle mukozanın asit ve diğer saldırgan faktörlere karşı hassasiyetini artırarak gastrit oluştururlar. Oluşan gastrit hiçbir belirti vermeden sessiz geçirilebileceği gibi kronik formda ve ülser / kanama gibi komplikasyonların oluşumu ile de seyredebilir.

Otoimmün gastrit: Vücudun bağışıklık sistemi (İmmün sistem) bazı durumlarda yanlışlıkla kendi doku ve organlarına karşı aktif hale gelebilir ve bu doku ve organları hasarlayıcı maddeler ve hücreler oluşturabilir (Otoimmünite ve otoimmün hastalıklar). Hipotiroidi (Hashimoto tiroiditi), Sjögren sendromu, romatoid artrit, lupus, tip 1 diyabet bu gurup hastalıklar arasında sayılabilir. Mide mukozasındaki bazı hücreler de immün sistemin hedefleri arasında olabilir ve bu durum kronik gastrit ve mide mukozasında asit salgılayan hücrelerin kaybı ile giden bir hastalığın ortaya çıkmasına sebep olur. Bu hastalarda mide asidinin azalması yanında vücutta demir ve B12 vitamini eksikliğine bağlı kansızlık da görülür ve bu durum otoimmün gastrit ve pernisiyöz anemi olarak adlandırılır. Bu tür midelerde yaşamın ilerleyen dönemlerinde mide kanseri oluşma olasılığı normal kişilere göre artmıştır.

Alkol: Alkol ve diğer kimyasal maddeler mide mukozasında hasarlanma oluşturabilirler. Normal dozda kullanıldığında ve aç karına içilmediği alkolün mide mukozasında belirgin bir gastrit oluşturması beklenmez.

Hipertrofik gastritis: Midenin iç yüzünü kaplayan mukozal kıvrımların inflamasyon nedeniyle kabalaşması ve genişlemesi sonrasında ortaya çıkan gastrit hipertrofik gastrit olarak adlandırılır. Bu tür gastritin bir türü Menetrier hastalığı olarak bilinir. Mide mukozasından aşırı protein kaybı sonucunda kanda protein seviyesi düşer ve ödem oluşur.


Gastrit ne gibi belirtiler oluşturur


Gastritin belirtileri akut veya kronik oluşuna göre değişir. Akut gastritte karnın üst kısmında ağrı, gaz, geğirme, yanma, ekşime, bulantı ve kusma gibi bulgular görülürken kronik gastritte ağrı daha az belirgin olup yemek sonrasında şişkinlik ve dolgunluk hissi, erken doyma, bulantı hissi, geğirme, iştahsızlık ve ağızda kötü tat gibi dispeptik yakınmalar daha sık görülür. Kronik gastritte ağrı belirginleştiğinde gastrit zemininde ülser veya başka hastalıkların gelişmiş olabileceği düşünülür. Aspirin ve antiromatizmal ilaçların kullanımı sonrasında oluşan akut gastritte gizli veya aşikâr kanama oluşabilir.


Gastrit nasıl teşhis edilir?


Hastadan ayrıntılı bir hikâye alınması ve dikkatli bir beden muayenesi sonrasında, gastritten şüphelenildiğinde doktorunuz size şikâyetlerinizi hafifletecek bir tedavi düzenleyebilir. Bununla birlikte gastritin kesin teşhisi için endoskopi (Gastroskopi) yapılarak mukozanın görülmesi ve mutlaka patolojik inceleme için doku örneği alınması gerekir (Biyopsi). Gastrit düşündüren şikâyetlerle başvuran her hastada endoskopi yapılması gerekli değildir. Özellikle 40 yaş altındaki hastalarda, endoskopi yapılmasını gerektirecek başka bir sebep yoksa, kan veya dışkı örneği kullanılarak yapılan testlerle HP enfeksiyonun varlığı araştırılabilir.


Gastritin komplikasyonları nelerdir?

Helicopter pylori'nin sebep olduğu kronik gastrit zemininde sık olmasa da mide ve onikiparmak bağırsağı ülseri, lenfoma ve mide kanseri gibi ciddi komplikasyonlar gelişebilir. HP gastritinin sebep olduğu lenfoma erken dönemde MALT lenfoması (MALT = Mucosa associated lenfoid tissue) olarak adlandırılır ve hastalığın erken döneminde bakterinin temizlenmesi ile tam iyileşme sağlanabilir. Aspirin ve antiromatizmal ilaçların sebep olduğu gastrit bazen ciddi olabilen kanamlarla birlikte olabilirler.


Gastrit nasıl tedavi edilir?

Gastritin tedavisi sebebe göre yapılır. Çoğu zaman mide asidinin azaltılması şikâyetlerin hafiflemesini sağlar. HP pozitif bulunan olgularda bakterinin temizlenmesine yönelik en az iki antibiyotik içeren 1 veya iki haftalık tedavi kürleri uygulanır. Aspirin ve antiromatizmal ilaçlar kullanan hastalarda bu ilaçların kesilmesi ve / veya kullanım gerekliliğinin gözden geçirilmesi uygun olur. Daha özel gastrit tiplerinde ve komplikasyon gelişen vakalarda sebebe ve ortaya çıkan komplikasyonlara yönelik tedavi yöntemleri uygulanır.

Gastrit nedir? Yorumları

İlk yorumu siz yapmak istermisiniz?

Yorum Yap

şifre

Çok Okunanlar

Mide Yanmasına Ne İyi Gelir?

Mide Yanmasına Ne İyi Gelir?

Editörün Seçtiği

Mide Yanması Nedir?

Mide Yanması Nedir?

Haber Bülteni

Popüler İçerik

Mide Yarasına Ne İyi Gelir?

Mide Yarasına Ne İyi Gelir?

Mide Kasılması

Mide Kasılması

Mide Ekşimesinin Nedenleri

Mide Ekşimesinin Nedenleri

Mide Bulantısı Belirtileri ve Tedavisi

Mide Bulantısı Belirtileri ve Tedavisi

Mide Ülserine Ne İyi Gelir?

Mide Ülserine Ne İyi Gelir?

Güncel

H. Pylori Belirtileri ve Tedavisi

H. Pylori Belirtileri ve Tedavisi

Güncel

Mide Kanaması Belirtileri ve Tedavisi

Mide Kanaması Belirtileri ve Tedavisi

Güncel

Ağrılar kudret narı ile son buldu

Ağrılar kudret narı ile son buldu

Gastrit Belirtileri ve Tedavisi

Gastrit Belirtileri ve Tedavisi

Mide Ağrısına Ne İyi Gelir?

Mide Ağrısına Ne İyi Gelir?

Alkol Sonrası Mide Bulantısına Ne İyi Gelir?

Alkol Sonrası Mide Bulantısına Ne İyi Gelir?

Mide Ülseri Belirtileri ve Tedavisi

Mide Ülseri Belirtileri ve Tedavisi

Mide Fıtığı Nedir? Belirtileri ve Tedavisi

Mide Fıtığı Nedir? Belirtileri ve Tedavisi

Mide Üşütmesi

Mide Üşütmesi

Mide Ülseri Tedavisi

Mide Ülseri Tedavisi

Pepsin Enzimi Özellikleri ve Faydaları Nelerdir?

Pepsin Enzimi Özellikleri ve Faydaları Nelerdir?

Mide Düşmesi Belirtileri ve Tedavisi

Mide Düşmesi Belirtileri ve Tedavisi

Mide Delinmesi Belirtileri

Mide Delinmesi Belirtileri

Mide Üşütmesine Ne İyi Gelir?

Mide Üşütmesine Ne İyi Gelir?

Kaskat Mide Nedir

Kaskat Mide Nedir

Baş Dönmesi Mide Bulantısı

Baş Dönmesi Mide Bulantısı

Pantpas Kullanımı ve Yan Etkileri

Pantpas Kullanımı ve Yan Etkileri

Hamilelikte Mide Bulantısına Ne İyi Gelir?

Hamilelikte Mide Bulantısına Ne İyi Gelir?

Mide ve Sırt Ağrısı Belirtileri ve Tedavisi

Mide ve Sırt Ağrısı Belirtileri ve Tedavisi

Mide Hastalıkları Bölümü Hangisidir?

Mide Hastalıkları Bölümü Hangisidir?

Hamilelikte Bulantı Nedenleri ve Tedavisi

Hamilelikte Bulantı Nedenleri ve Tedavisi

Ülser Kolit Belirtileri ve Tedavisi

Ülser Kolit Belirtileri ve Tedavisi

Gebelikte Mide Ağrısı Belirtileri ve Tedavisi

Gebelikte Mide Ağrısı Belirtileri ve Tedavisi

Mide Balonunun Özellikleri

Mide Balonunun Özellikleri

Instagram

  • galeri1
  • galeri2
  • galeri3
  • galeri4
  • galeri5
  • galeri6